Aphrodite en Eros
Om aan het monster Typhon te ontkomen, sprongen Aphrodite en Eros in de Eufraat en veranderden ze in vissen: dat is de versie van Hyginus, die Diognetus van Erythrae aanhaalt.
Bij Ovidius, in de Fasti, worden Venus en Cupido door twee vissen weggedragen. Hyginus geeft nog een ander verhaal, waarin vissen beloond worden omdat ze een ei naar de oever hielpen.
Het koord en het lentepunt
De Vissen ontstonden uit een samenstelling van Babylonische sterrenbeelden, ‘de grote zwaluw’ en Anunitum, ‘de vrouwe van de hemel’. In de astronomische dagboeken van het 1e millennium voor onze jaartelling heette een deel DU.NU.NU, ‘het koord van de vissen’.
De maart-equinox ligt vandaag in de Vissen, net ten zuiden van omega Piscium, en schuift langzaam op naar de Waterman.
Het echte sterrenbeeld
Het is een bescheiden sterrenbeeld: de helderste sterren komen niet verder dan magnitude 3,6. Het herbergt de ster van Van Maanen, de dichtstbijzijnde bekende alleenstaande witte dwerg, onzichtbaar met het blote oog.
Vanuit Brussel komt Alpherg tot 54 graden en staat ze eind november rond 22 uur het hoogst. In 2026 stond de Zon van 12 maart tot 19 april voor de Vissen. Deze week trekt de Maan er vrijdag, zaterdag en zondag door.
De sterren
Alpherg
Magnitude 3,62, op ongeveer 350 lichtjaar: de helderste ster van het sterrenbeeld.
Alrescha
Magnitude 3,62. Een veranderlijke dubbelster wier naam ‘het koord’ betekent.
Een ster en haar planeet
Magnitude 3,70, op ongeveer 138 lichtjaar. Er werd in 2021 een exoplaneet ontdekt.
Het spookstelsel
Een spiraalstelsel op ongeveer 30 miljoen lichtjaar, in 1780 ontdekt door Pierre Méchain.
In kunst en geschiedenis
Twee vissen en een koord: meer lijnen heeft de figuur niet nodig.
- BabylonDU.NU.NU, ‘het koord van de vissen’, in de astronomische dagboeken.
- RomeBij Ovidius ontsnappen Venus en Cupido op de rug van twee vissen.
- Wetenschappelijke atlassenHevelius graveert in 1690 de twee vissen, verbonden door een lang lint dat door de hemel kronkelt.
.jpg){kind=link}